CNN Türk rejisi canlý yayýnda basýldý ve....

Bugün 10:04 CumaGeldiðimiz son nokta bu... CNN Türk yöneticisi rejiyi basýp canlý yayýna sansür uygulamaya kalktý... Kulisler bu olayla çalkalanýyor.

AKP ve CHP hissederek özür dilemeyerek, katliam sorumlularýný zikretmeyerek, boþaltýklarý köylerimizi yasak bölge ilan edip prikemizin mezarýný ziyaret etmemize izin vermiyerek, Ýkinci Dersim Katliamýna devam ediyor.

Bu ülkenin tarihi acýlarla dolu. Bu acýlarýn içinde baský, katliam, sürgün tehcir, asimilasyon var. Bunlardan ne yazýk ki halkýn pek çok  kesimi payýna düþeni fazlasýyla almýþ ve alýyor.

Acýlarla bugüne dek hiçbir yüzleþme yaþanmamýþ.Ülkemizde  hepsinin üstü kapatýlýp mutlu þirin bir aile portresi çizilmiþ hep.

Dönem dönem iç siyaset malzemesi yapýlmak için bazen köþeleri hafifçe açýlmýþ ama öylece kalmýþ. Yaklaþýk üç yýl önce Kürt sorunu konusunda "açýlým" açýklamalarý yapan Baþbakan Recep Tayyip Erdoðan'ýn bugün 'Kürt sorunu yoktur' noktasýna gelmiþ olmasý bunun bir kanýtý.

Benzerini þimdi Dersim katliamý konusunda yaþýyoruz. Kimi Baþbakaný alkýþlýyor, sanki 73 yýlýk bir katliamý aydýnlatmýþ ve sorunu çözmüþçesine; kimisi Tuncelili Kemal Kýlýçdaroðlu Cumhuriyet Halk Partisi'ne (CHP) baþkan oldu diye övünüp CHP'nin  Dersim katliamýnda üstüne düþeni yaptýðýna inanýyor.

Ýki partinin  gereksiz atýþmasý devam ederken yetkili ve sorumlu devlet erkanýndan hiç kimse katliama maruz kalmýþ Dersimlilerin taleplerini dinlemiyor.

Onlar o acýlarýný tekrar yaþarken, evlatlarý o günleri dinlerken, Dersim coðrafyasýnda acý, gözyaþý, ýzdýrap devam ediyor. Filler üste tepiþirken Dersim halký bu siyasi rant kavgasýnda ikinci bir katliamý tekrar yaþýyor

Baþbakan üstadý Necip Fazýl'dan dinlemiþ Dersim'i. Oysa biz daha yedi sekiz yaþýndayken katliamýn tanýðý 80 yaþýndaki prikemizden (babaanne) dinledik gerçek vahþeti.

Bazen dinlediðimize piþman olurduk. Bazen de tekrar dinlerdik unutmamak için. Sadece dinlerdik, yapacak baþka bir þeyimiz yoktu. Elimiz kolumuz baðlý birbirimize anlatýrdýk sadece.

Prikemiz anlatýkça derinlere dalar giderdi.Teslim olduklarýnda karþýlarýna dikilen bir cihazý silah zanedip zazaca ''saða sola kaçalým'' diye plan yaparken Türkçe bilen bir akrabalarýnýn onun fotoðraf makinesi olduðunu söylemesi ile o an nasýl hayatta kaldýklarýný anlatýrken bazen gülüþünü, kara vagonlara bindirilmeden önce Harput'ta saçlarýnýn sýfýra vurulmasýný anlatýrkenki aðlayýþýný hala hatýrlarým.

Þimdi ise herkes konuþuyor . Onlarý da dinledikçe yedi sekiz yaþýndayken þimdi yaþamayan pirikemin yüzündeki acý ve hüzün gözlerimin önünden hiç eksilmeyip bizlerde ikinci bir travma  yaratýyor.

Bu katliama maruz kalmýþ Kürt -Alevi bir ulusun acýsýný onlarýn anlayacaðý dille onlarýn kabulleneceði inançla, onlara samimice hissettirerek acýya ortak olma durumu yaþatýlmadan söylenenlerin hiçbir anlamý yoktur.

Gerçek anlamda bir devlet ciddiyeti bunu gerektirir. Eðer yöntemi bilmiyorsanýz bakýn gazetelere; Hollanda'nýn 1947'de Endonezya'nýn baðýmsýzlýk savaþý sýrasýnda Cava adasýnda katlettiði 431 köylü için ayaklarýna gidip nasýl özür dilediðini okuyun.

Yanlýþ yaptýysam özür dilerim þeklindeki bir özür samimiyetten uzaktýr; aksine dalga geçmektir.

Bu devletin bu konuda karnesi hep zayýftýr. Bu zihniyet Sivas katliamýnda aydýnlarý katlederken ölen iki kiþinin adýný da Madýmak otelindeki panoya 33 aydýnýn yanýna ekleyen zihniyetle aynýdýr.

Katledenle katledilene ayný nazarda bakan zihniyet, Dersim katliamýnda da bir kýsým suçlularý ön plana çýkarýrken bazý suç ortaklarýný da görmezden gelmektedir.

Sayýn Erdoðan üstadý Necip Fazýl'dan öðrenirken bu katliam da görev almýþ Celal Bayar'ý, Korgeneral Abdullah Alpdoðan'ý, Fevzi Çakmak'ý, Sabiha Gökçen'in isimlerini neden zikretmiyor?

Bilinçli bir biçimde zikredilmediðine inandýðým bu gizlemede bile Dersim katliamý konusunda devletin ne kadar samimi olduðu ortadadýr.

1938  ve devletin sorumluluðu

Henüz gün yüzüne çýkmamýþ belgeler olmasýna raðmen bugüne kadar açýklanan ve anlatýlanlara bakýldýðýn da bu katliamda sorumluluðu olan kesimin devlet ve devleti yönetenlerin; katliama maruz kalanlarýn da Dersim halký olduðu açýktýr.

Dersim tarih boyunca hep içiþlerinde baðýmsýz yaþamýþ kolay- kolay baþka bir kesimin egemenliði altýna girmemiþtir.

Baðýmsýz eyalet þeklinde varlýðýný sürdürmüþ. 1930'larda da yeni kurulan Cumhuriyet ile pek diyaloðu yoktur.

Lozan antlaþmasý sürecinde Hasan Hayri rica minnet Dersim mebusu olarak ulusal kýyafetleri ile meclise çaðrýlmýþ Lozan'a çektirilen telgrafla Kürtlerin ulusal kýyafetleri ile mecliste temsil edildikleri bildirmiþtir.

Hasan Hayri, Þeyh Sait Ýsyaný sonrasý ulusal kýyafetleri ile meclise geldiði bahanesi ile Ýstiklal mahkemelerince idam edilmiþ.

Koçgiri, Þeyh Sait, Aðrý, Zilan isyanlarýnda yeni Cumhuriyet'in Kürtlere olan bakýþ açýsýndan kaynaklý Dersim yeni cumhuriyete ýsýnmamýþtýr.

Dersim 1927 nüfus sayýmýna göre 90 bin civarýnda nüfusa sahip.

Bugün nasýl ki demokrasiyi  insan haklarýný, Kürt sorununda demokratik çözümü savunan, Barýþ ve Demokrasi Partisi'nin (BDP) yanýnda duran herkese ''terörist'' gözüyle bakýlýyorsa, o dönemde de Cumhuriyet'in yanýnda olmayanlar, þaki, çýbanbaþý, isyancý olarak görülüyordu ve devlet nazarýnda imha, tenkil, sürgün þarttý.

2 Þubat 1926'da mülkiye müfettiþi Hamdi Bey Ýçiþleri Bakanlýðý'na sunduðu raporda þöyle diyor: "...Dersim gittikçe Kürtleþiyor, ülküleþiyor ve dolaysýyla tehlike büyüyor... Dersim cumhuriyet hükümeti için bir çýbandýr. Bu çýban üzerinde kesin bir ameliyat yapmak mutlaka lazýmdýr."*

O günkü devletin Dersim'e  bakýþýnýn özetidir bu. Daha sonraki süreçte çýkartýlan Tunceli Kanunu'nun, Fevzi Çakmak'ýn ve genel müfettiþlerin hazýrladýklarý raporlarýn da özü askeri harekattýr. Bu çözümün sonu da katliam, tehcir, sürgün ve asimilasyondu, Kürt ulus özeliklerinin yok edilmesiydi.

Celal Bayar'ýn baþbakan yapýlmasýndaki amacýn 1938'de yapýlan asýl büyük katliam için olduðu açýktýr. Baþbakanýn sözleriyle 13 bin 806 kiþini katlediliþi 1938'de olmuþtur.

Kýsacasý bu katliamda emir komuta zinciri çerçevesinde herkes rolünü oynamýþtýr. Bütün iþler ortak ve organizedir. Korgeneral Alpdoðan Paþa her aþamada süper vali yetkilerine sahipti. Alpdoðan Koçgiri Ýsyaný'nýn bastýrýlmasýnda damadý Sakallý Nurettin (Nurettin Paþa)  ile birlikteydi. Koçgiri deneyimi Dersim için yol gösterici olmuþtur.

Baþbakan sayýn Tayyip Erdoðan'ýn üstadý Necip Fazýl'dan bu katliamý öðrendiði zamandan bugüne kadar neden sustuðunu bilmiyoruz ama bu katliamda rolü olan bazý kiþilerin isimlerini neden telafuz etmediðini sanýrým herkes biliyor.

CHP'nin durumu ve sorumluluðu

Bu ülkede her zaman tek parti, tek þef, tek lider zihniyeti hiçbir zaman eksik olmamýþtýr. Tek þef, tek parti zihniyeti; tek devlet, tek Millet tek vatan zihniyetini yaratmýþtýr.

Ýktidarýn da, muhalefetinde ayný olduðu tek parti CHP dönemiydi. Bizler, sözkonusu Kürtler olduðunda bu iki partinin tek yumruk olma  örneðini çok gördük.

CHP çýkýp açýk bir þekilde tarihsel sorumluluðunun gereðini yapacaðýna, Adalet ve Kalkýnma Partisi (AKP) ile çocuksu bir kavga yaþamakta gündemi soðutma ve saptýrma yarýþýndadýr.

Dersim tartýþmalarýnýn yaþandýðý bu süreçte CHP'nin içine düþtüðü durum tam anlamýyla vahimdir. Suçlarýn ve suçlularýn ortaya çýkarýlmasýný savunacaðýna trajikomik bir savunma telaþýnda.

73 yýl önceki parti ve devlet yöneticilerinin sorumluluðunu gizlemeye çalýþmakla ne devlet onuru korunur, nede vatansever olunur. Onur Öymen'in iki yýl önceki bakýþ açýsýný alkýþlayanlar bugün Dersim halkýndan yana tavýr koyabilir mi?

Etnik kökenini inkar edip mezhepsel kimliðini ön plana çýkartan Kemal Kýlýçdaroðlu'nun Hüseyin Aygün'ün açýklamasý karþýsýnda parti içinde harekete geçip deklerasyon yayýnlayan ulusalcý kesime karþý tavrý ve deklerasyoncu vekillerin bakýþý iyi irdelenmelidir.

Neyin ortaya çýkmasýndan korkuyorlar. Herkes biliyor ki tarihsel sorumluluk aðýrdýr. Hiç kimse bu aðýrlýðýn altýnda daha fazla dayanamaz.

Öyle bir telaþ ve ikiyüzlülük yaþanýyor ki; BDP'nin verdiði önergeye AKP ve Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) ile ortaklaþarak reddettiler.

Bu nasýl bir zihniyettir ki kendi dedelerinin nasýl katledildiðini gidip Ýhsan Sabri Çaðlayangil'den öðrenmeye çalýþan Kýlýçdaroðlu, BDP'nin ''Dersim katliamý ortaya  çýkarýlsýn'' önergesine karþý çýkýyor.

Bu durumu kim Dersim halkýna açýklayabilir?

Bunun tek açýklamasý vardýr; CHP devletin bu katliamdaki rolünü biliyor, bu utançla yüzleþmek istemiyor.

Taþýnan bu utancý örtbas etmek içindir ki milletvekili Gülsüm Bilgehan ''O kýzlar evlatlýk verilmeseydi ortaçað karanlýðýnda kalýrlardý'' þeklinde geri  bir beyanda bulunabiliyor.

Biz bu gerici zihniyeti iyi tanýyoruz. Kýzýlderililere, Aborjin'lere, Afganistan'a, Irak'a demokrasi ve medeniyet götüreceðiz deyip de bomba yaðdýranda bu zihniyet deðil mi?

Bilgehan bilmiyor mu ki; insan medeniyet içinde köle yaþamaktansa kendi daðlarýnda özgürce ortaçað karanlýðýnda yaþamayý tercih eder.

Eminim ki Dersim halký da aynen böyle düþünüyordu. Bu ülkede, Kürt olup da Kürtlüðünü inkar edip; özbeöz Türk olduðunu savunan herkes cumhurbaþkaný da, baþbakan da, CHP genel baþkaný da olabilir.

Ama, ''Kürdüm'' derse KCK operasyonu ile kendisini cezaevinde buluyor.

AKP ve CHP sergiledikleri danýþýklý dövüþle gündem saptýrma ve katliamýn ortaya çýkartýlmasýný savunuyormuþ gibi göstererek engellemektedirler. Tartýþmalarda sergiledikleri tavýrlarýyla iþin özüyle ilgilenmeyerek, o acýlarý hissetmeyerek, o acýlarý hissederek özür dilemeyerek katliamda sorumluluðu olan herkesi zikretmeyerek,18 yýl önce boþaltýklarý köylerimizi yasak bölge ilan edip prikemizin mezarýný ziyaret etmemize izin vermiyerek Ýkinci Dersim Katliamýna devam etmektedirler. (YG/BA

Yüksel Aksu "Entelköy Efeköy'e Karþý"da kendi köylüsüne biraz ayýp etmiþ. Oysa biliyor Ege köylüsünün mücadelesini. Bizzat ziyaretçisi olmuþ, desteðini bildirmiþti... 2010'da Köyceðiz Yuvarlakçay'da HES þantiyesinde aylarca oturmuþ, inþaatý engellemiþlerdi.

Mübadele görmüþ bir ailenin üçüncü kuþak ferdi olarak, genlerimize sinmiþ yersizlik-yurtsuzluk, herhangi bir þeye ait olamama duygumu bastýrabildiðimde kendimi iyi  ve tamamlanmýþ hissettiðim tek yer oldu benim için Muðla..

Bunda Muðla insanýn o kendine özgü yaþam anlayýþýnýn ve incelikli mizahýnýn payý büyüktü. O yüzden, henüz daha küçük bir çocukken ruhuma üfledikleri nefes için Muðla'ya ve Muðlalýlara hep minnettarlýk duydum.

Minnettarlýk duyduðum Muðlalýlardan birisi de yönetmen Yüksel Aksu.

"Dondurmam Gaymak" filmi müthiþti.  Büyük dondurma þirketleri ile girdiði mücadelede daha baþýndan kaybetmeye mahkum olan küçük esnaf Ali Usta'nýn hikayesini izlerken büyülenmiþtik. Ali Usta'nýn çaresizliði üzerinden sisteme yönelik bir eleþtiriyi, bir komedinin içine çok iyi yerleþtirmiþ ve ondan adeta bir "Muðlalý Gregor Samsa" yaratmayý baþarmýþtý Yüksel Aksu.

Bu referanslarla, tereddütsüz gittim Yüksel Aksu'nun son filmi "Entelköy Efeköy'e Karþý"ya. Tamam tüm hikayeler iyinin kötüye, doðrunun yanlýþa karþý mücadelesi üzerine kurgulanýr -da bu sefer filmdeki iyiler ve doðrular rahatsýz edici þekilde "çok iyi" ve "çok doðru" idiler.

Ve artýk ben, hayat yorgunu, Ýstanbul bezgini, hep iyiyi ve doðruyu gösteren, münevver beyaz Türkleri -komedi  filmlerinde de olsa- görmekten çok sýkýldým.

Filmdeki "Enteller" o derece iyi ve doðru idilerdi ki, bu gerçek dýþýlýðýn bir yerde kýrýlmasýný filmin sonuna kadar sabýrsýzlýkla bekledim -de olmadý bir türlü. Böyle olunca, filmin vermek istediði - varsa eðer- mesaj da zedelenmiþ ve Muðla aðzýna, küfürlerine gülerek geçtiðimiz sýradan bir film çýkmýþ ortaya.

Ýstanbul'dan bunalýp, Ege'de eko-köy kurmaya ahdetmiþ, "çevreci" ve "anarþist" olduðunu rastalý saçlarýndan ve Atlas Pasajý'ndan edindikleri Nepal iþi esvaplarýndan anladýðýmýz bir otobüs dolusu "entel" arkadaþýmýzýn- filmimizin iyi ve doðru insanlarýnýn-, Ege'nin Efeköy'üne ayak basmasý ile baþlýyor macera.

Bu "iyi" ve "doðru" insanlarýmýz - Bay Yanlýþ ve Doðru Ahmet'in maceralarýnda olduðu gibi- habire ders veriyor bizim Ege köylüsüne. Bizim köylü ilaçlý hormonlu domatesini satacak kabzýmal, ürününü toplayacak ýrgat bulamazken, "entellerimiz" organik tarlalarýnda,  para vererek deðil, üstüne para alarak çalýþtýrdýðý "eko-turistleri" sayesinde ürettikleri organik domateslerini dört katý para ile satýveriyor hemencecik. Böylece hem iþgücünden hem de maldan kazanýyorlar. Köylünün evinden attýðý kök boyalý Milas iþi el halýlarýný,  bunlar kendi eko-köylerinde yeniden dokuyarak, süper bir kazanç elde ediyorlar. Eski taþ evlerden "butik otel" yapýyorlar ve çok iyi kazanýyorlar.

Ekip biçemediði için iþe yaramaz saydýðý tarlasýný, eski taþ evini, baðýný bahçesini, cebi para dolu "entellere" deðerinin 3-5 katýna sattýðý için köylü kurnazlýðý ile eleþtirilen, kendi deðerlerini terk ettiði için film boyunca topa konulan köylüler,  "þiddet maðduru" köy eþeklerini kendilerinden satýn alarak  "özgürleþtiren" entellerin, ayný eþekleri kiþi baþý elli Avro'ya eko-turistlere kiraya vermelerini aðýzlarý açýk seyrediyorlar.  

Yani anladýk,  köylü kurnazlýðý denilen þey sosyolojik bir vakýadýr da bu entellerin "özgür" eþekler üzerinden para kazanma çakallýðýný nereye koyacaðýz?

Köylüye bunun gibi birçok  "iyi" ve "doðru" dersler veren entellerimizin, köyde kurulacak termik santrale iþ sahibi olacaðýz diye sevinen köylünün karþýsýna dikilip, termik santral kurulmasý kararýný mahkemeden þýpýn iþi iptal ettirmesiyle sonuçlanan "öncü-çevreci" mücadelesini de beyaz perdede görünce, keyfim iyice kaçýyor.

Ayýp etmiþ, diye düþünüyorum Yüksel Aksu, kendi köylüsüne. Oysa en iyi kendisi biliyor Ege köylüsünün mücadelesini. Bizzat ziyaretçisi olmuþ, desteðini bildirmiþti...

Çok uzak deðil 2010 yýlý baþlarýnda, Köyceðiz Yuvarlakçay'a yapýlmak istenilen hidroelektrik santralý (HES) için makinalar sahaya girmiþ, binlerce çam aðacýný, anýt aðaç statüsü almýþ asýrlýk çýnarlarý ve koruma altýndaki sýðla aðaçlarýný, izinsiz-habersiz kesivermiþlerdi.

Ýþte o gün Yuvarlakçay köylüleri, köylü kadýnlar alana girdiler ve o kesik aðaç tomruklarýnýn üzerinde þantiye sahasýnda aylarca kalkmamacasýna oturdular.

"Kadýnlarý sürekli gece gündüz sahada tutarak, tomruklarýn üzerinde oturmalarýný saðlayarak çalýþmalarýmýzý engellemekte ve devlet otoritesi zaafa uðramaktadýr", böyle saçma tutanaklar tuttu iþte kamu görevlileri, Yuvarlakçay'da. Onlarca kiþi hakkýnda ceza davalarý açýlýnca 1500 köylü dilekçe verdi savcýlýða "Bizde Yuvarlakçay'daydýk. Bizi de yargýlayýn !" diye.

Gecelerini gündüzlerine kattýlar da bir Allah'ýn kulu onlarý oradan atamadý. Ta ki Þirket HES'i yapmaktan vazgeçtiðini ilan edene, açýlan davalar birer birer köylüler lehine sonuçlanýncaya kadar. Bu arada davalar da öyle filmdeki gibi zýrt diye sonuçlanmýyor Türkiye'de. Bitmesi yýllar alýyor. Yuvarlakçay ile davalardan bazýlarý hala devam etmekte.

Böyle yaþandý iþte Ege köylüsünün çevre mücadelesi. "entelsiz" ve "dantelsiz" olarak ve bu mücadele Yuvarlakçay'dan yürüdü, Karadeniz vadilerine indi. Hopa'da, Solaklý'da HES'lere, Gerze'de termik santrale karþý direnenlerin sembolü ve moral kaynaðý oldu. 

Bugün Türkiye'de hangi "entel" grup, köylüleri kýþýn soðuðuna, yaðmuruna, çamuruna aldýrmadan, aylarca, geceli gündüzlü, HES sahalarýnda, termik santral alanlarýnda nöbet tutmaya, mücadele etmeye ikna edebilir?

Bugün Türkiye'de yürütülen çevre mücadelesi için söylenebilecek tek bir söz var: Mücadele edenler, suyuna, havasýna ve topraðýna sahip çýkmak için mücadele ediyor. Bunlara sahip çýkmanýn, geçmiþlerine ve geleceklerine sahip çýkmak demek olduðunu çok iyi biliyorlar. Bu insanlar, mücadele ruhlarýný bir su damlasý gibi avuçlarýnýn içlerinde taþýdýklarýný,  bir kere parmaklarý aralanýrsa bu damlanýn akýp gideceðini ve iþte o zaman kaybedeceklerini çok iyi biliyorlar.

Velhasýl, ayýp etmiþ dedim, Yüksel Aksu'ya. Belki bir gün Yuvarlakçaylý efelerin filmini yapar da helalleþir köylüleriyle.

Yine de hakkýný yemeyeyim Yüksel Aksu'nun. "Entellerin" bu ticari cevvalliklerine bakarak, doðru lafý yine filmindeki bir köylü karakteri, 1980 öncesi Siyasi Bilgiler Fakültesi'nde öðrenci iken,  malum sebeplerle Mamak'ta "konuk" edilmiþ, bu yüzden kafayý hafif sýyýrmýþ, fikirleri nedeniyle köylülerin "Aykýrý" lakabýný taktýklarý Mustafa söylüyor: "Gapitalist üretim iliþkileeeni deniþtirmedikten sooora nasýl olcek bu iþleee?"